ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯತ್ತ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಇಲಾಖೆಯ ದೊಡ್ಡ ಹೆಜ್ಜೆ.
ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರವು ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ನೀತಿ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಇನ್ಮುಂದೆ ‘ಫೈರ್ಮ್ಯಾನ್’ ಎಂಬ ಪದ ಬಳಕೆಗೆ ತೆರೆ ಬೀಳಲಿದೆ. ಅದರ ಬದಲಿಗೆ ಲಿಂಗನಿರಪೇಕ್ಷ ಪದವಾದ ‘ಫೈರ್ ಫೈಟರ್’ ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ನಿರ್ಧಾರ ಕೇವಲ ಹೆಸರಿನ ಬದಲಾವಣೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ.
ಕೇಂದ್ರದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ – ರಾಜ್ಯದ ಅನುಷ್ಠಾನ
ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾದ ತೀರ್ಮಾನದಂತೆ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಇಲಾಖೆಯ ಹುದ್ದೆಗಳ ಹೆಸರನ್ನು ಲಿಂಗಪರವಾಗಿರದೆ, ಲಿಂಗನಿರಪೇಕ್ಷವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರ ಅಧಿಕೃತ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿ:
- ‘ಫೈರ್ಮ್ಯಾನ್’ → ‘ಫೈರ್ ಫೈಟರ್’
- ‘ಲೀಡಿಂಗ್ ಫೈರ್ಮ್ಯಾನ್’ → ‘ಲೀಡಿಂಗ್ ಫೈರ್ ಫೈಟರ್’
ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದೆ.
ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಭವಿಷ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ನೇಮಕಾತಿ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು, ನಿಯಮಾವಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿದೆ.
ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ 10% ಮೀಸಲಾತಿ – ಏನು ಮಹತ್ವ?
ಈ ನಿರ್ಧಾರದ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ನೇರ ನೇಮಕಾತಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಶೇ.10ರಷ್ಟು ಮೀಸಲಾತಿ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಸಿದ್ಧತೆ.
‘ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ’ ಹಾಗೂ ‘ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಠಾಣಾಧಿಕಾರಿ’ ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮೀಸಲಾತಿ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿದೆ.
- ಇದು ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಅವಕಾಶ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಪೊಲೀಸ್, ಅರಣ್ಯ, ಸಾರಿಗೆ ಮುಂತಾದ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲೂ ಇದೇ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ.
ಇಲಾಖೆಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯವ್ಯಾಪ್ತಿ
ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಮತ್ತು ತುರ್ತು ಸೇವೆಗಳ ಇಲಾಖೆ 1964ರಿಂದ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಈ ಇಲಾಖೆ ಕೇವಲ ಅಗ್ನಿ ಅವಘಡಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಇದರ ಕಾರ್ಯವ್ಯಾಪ್ತಿ ಬಹಳ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿದೆ:
- ಅಗ್ನಿ ಅವಘಡಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯ
- ಪ್ರಕೃತಿ ವಿಕೋಪಗಳಲ್ಲಿ ನೆರವು
- ನೆರೆ ಹಾವಳಿ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವ ರಕ್ಷಣೆ
- ಅಪಘಾತಗಳಲ್ಲಿ ತುರ್ತು ಸೇವೆ
- ಜಾನುವಾರುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ
- ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿ ಸುರಕ್ಷತಾ ಪರಿಶೀಲನೆ
ಪ್ರಸ್ತುತ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 7,159 ಹುದ್ದೆಗಳು ಮಂಜೂರಾಗಿವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 5,272 ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ನಗರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಿಸ್ತರಣೆ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಸೇವೆಗಳ ಮಹತ್ವ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ.
ಏಕೆ ‘ಫೈರ್ ಫೈಟರ್’ ಪದಬಳಕೆ?
‘ಫೈರ್ಮ್ಯಾನ್’ ಎಂಬ ಪದವು ಪುರಷರಿಗೇ ಸೀಮಿತವಾದ ಭಾವನೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ‘ಫೈರ್ ಫೈಟರ್’ ಎಂಬ ಪದವು ಲಿಂಗನಿರಪೇಕ್ಷವಾಗಿದೆ.
ವಿಶ್ವದ ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈಗಾಗಲೇ ‘Firefighter’ ಪದಬಳಕೆ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರ ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಆಡಳಿತ ಪದಬಳಕೆಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡಿರುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ನಿಯಮಾವಳಿ ತಿದ್ದುಪಡಿ
2013ರ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಮತ್ತು ತುರ್ತು ಸೇವೆಗಳ ನಿಯಮಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಾಡಿ ‘ಫೈರ್ಮ್ಯಾನ್’ ಪದನಾಮವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ‘ಫೈರ್ ಫೈಟರ್’ ಎಂದು ಬದಲಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇದರಿಂದ ಮುಂದೆ ಪ್ರಕಟವಾಗುವ ಎಲ್ಲಾ ನೇಮಕಾತಿ ಅಧಿಸೂಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸೇವಾ ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪದಬಳಕೆ ಕಾಣಿಸಲಿದೆ.
ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣದ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮ
ಈ ನಿರ್ಧಾರದಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಕೆಳಗಿನ ರೀತಿಯ ಲಾಭಗಳು ಸಾಧ್ಯ:
* ತುರ್ತು ಸೇವಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶ
* ಸಮಾನ ಅವಕಾಶದ ನೀತಿ ಬಲಪಡಿಕೆ
* ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಲಿಂಗ ಸಮತೋಲನ
* ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವೈವಿಧ್ಯತೆ
ಮಹಿಳೆಯರು ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರುವುದರಿಂದ ತಂಡದ ಕಾರ್ಯಪಟುತ್ವಕ್ಕೂ ಹೊಸ ಆಯಾಮ ಸಿಗಬಹುದು.
ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಣಾಮ
ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೇ, ಇತರ ಇಲಾಖೆಗಳಿಗೂ ಮಾದರಿಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಲಿಂಗನಿರಪೇಕ್ಷ ಪದಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಮೀಸಲಾತಿ ನೀತಿ ಸರ್ಕಾರದ ಸಮಾನತೆ ದೃಷ್ಟಿಕೋಣವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಇದು ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಕೆಲವು ಸಂಪ್ರದಾಯಬದ್ಧ ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಮುರಿಯುವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿದೆ.
ಭವಿಷ್ಯದ ಸವಾಲುಗಳು
ಮಹಿಳೆಯರ ನೇಮಕಾತಿಗೆ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ:
- ತರಬೇತಿ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ವಿಸ್ತರಣೆ
- ಶಾರೀರಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮಾನದಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಸಮತೋಲನ
- ಸುರಕ್ಷತಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಸುಧಾರಣೆ
- ಕಾರ್ಯಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸಮಾನತೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಇವುಗಳ ಮೇಲೆ ಸರ್ಕಾರ ಗಮನ ಹರಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಅಂತಿಮವಾಗಿ…
ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ‘ಫೈರ್ಮ್ಯಾನ್’ ಪದವನ್ನು ‘ಫೈರ್ ಫೈಟರ್’ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿರುವುದು ಕೇವಲ ಪದಬದಲಾವಣೆಯಲ್ಲ. ಇದು ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣ ಮತ್ತು ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯತ್ತ ಸರ್ಕಾರದ ಬದ್ಧತೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ.
ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ 10% ಮೀಸಲಾತಿ ಜಾರಿಯಾದರೆ, ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯ ಆರಂಭವಾಗಲಿದೆ.
ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ರಮ ರಾಜ್ಯದ ಇತರ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲೂ ಅನುಸರಿಸಲಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಮತ್ತಷ್ಟು ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಓದಲು: